Uwahoze ari Senateri muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC), Francine Muyumba, yongeye kunenga bikomeye ubutegetsi bwa Perezida Félix Tshisekedi, abushinja gukoresha ikibazo cy’umutekano muke mu Burasirazuba bw’igihugu nk’intwaro ya politiki yo gukomeza kugundira ubutegetsi no guca intege inzira ya demokarasi.
Aya magambo ya Muyumba aje nyuma y’uko Perezida Tshisekedi atangaje ko bigoye gutegura amatora mu gihe intara za Kivu y’Amajyaruguru na Kivu y’Amajyepfo zigihanganye n’intambara, ibikorwa by’imitwe yitwaje intwaro ndetse n’umutekano muke ukomeje guhungabanya ubuzima bw’abaturage.
Ibi Perezida Tshisekedi yavuze byahise bitera impaka ndende muri politiki ya RDC, cyane cyane mu batavuga rumwe n’ubutegetsi, bavuga ko hari impungenge z’uko ikibazo cy’umutekano gishobora kuzakoreshwa nk’impamvu yo gusubika cyangwa guhindura gahunda zijyanye n’amatora.
Mu butumwa yashyize ku rubuga rwa X, Francine Muyumba yavuze ko ubutegetsi bwa UDPS buri gukoresha nkana ikibazo cy’umutekano kugira ngo bukomeze kugenzura igihugu burenze igihe giteganywa n’Itegeko Nshinga.
Yagize ati: “Ugukomeza kubungabunga ikibazo cy’umutekano muke byabaye igikoresho cya politiki gifasha ubutegetsi bwa UDPS gushaka kwikubira ubutegetsi burenze manda ziteganywa n’Itegeko Nshinga.”
Aya magambo yakomeje kuvugisha benshi muri RDC, aho bamwe bavuga ko ari ubutumwa bushinja ubutegetsi bwa Kinshasa gushaka gutegura inzira ishobora gutuma Perezida Tshisekedi cyangwa ishyaka rye bakomeza kugira ijambo rikomeye ku butegetsi kabone n’iyo manda zaba zirangiye.
Francine Muyumba yanashinje ubutegetsi bwa Kinshasa kwanga ibiganiro bya politiki byahuza impande zitandukanye z’Abanyekongo, ibintu avuga ko biri kurushaho kongera umwuka mubi wa politiki mu gihugu.
Nk’uko abivuga, ibiganiro bihuriweho n’impande zose ni byo bishobora gufasha RDC kubona amahoro arambye, kugarura icyizere hagati y’abanyapolitiki no gushakira umuti ikibazo cy’umutekano kimaze imyaka myinshi cyugarije uburasirazuba bw’igihugu.
Yanavuze ko gukomeza kwirengagiza ibiganiro nk’ibi bishobora kugira ingaruka zikomeye ku bumwe bw’igihugu no ku hazaza h’inzego za demokarasi muri RDC.
Mu butumwa bwe kandi, Muyumba yagaragaje impungenge ku ngaruka z’igihe kirekire zaterwa no gukomeza gukoresha ikibazo cy’intambara mu nyungu za politiki.
Yagize ati: “Ni nde uri gusobanukirwa uburemere bw’iyi myitwarire ishobora kurushaho guca intege igihugu, gutesha agaciro imibabaro y’abaturage no gushyira mu kaga ejo hazaza ha demokarasi muri RDC?”
Aya magambo aje mu gihe ikibazo cy’umutekano mu Burasirazuba bwa RDC gikomeje gufata indi ntera. Mu bice byinshi bya Kivu y’Amajyaruguru na Kivu y’Amajyepfo, imirwano hagati y’ingabo za Leta, ihuriro rya AFC/M23 ndetse n’imitwe ya Wazalendo ikomeje guteza impunzi, ubwicanyi n’ihungabana rikomeye mu baturage.
Kuva mu ntangiriro z’uyu mwaka, impaka ku hazaza h’inzego za politiki muri RDC zakomeje kwiyongera, aho bamwe mu batavuga rumwe n’ubutegetsi bavuga ko hari ibimenyetso bishobora kwerekana ko ikibazo cy’umutekano kiri gukoreshwa nk’impamvu yo gukomeza kugundira ubutegetsi cyangwa kugabanya umuvuduko w’inzira ya demokarasi.
Ku rundi ruhande ariko, abashyigikiye Perezida Tshisekedi bavuga ko igihugu kidashobora gutegura amatora asesuye kandi yizewe mu gihe ibice bimwe bikiri mu ntambara, bityo ko gushyira imbere ikibazo cy’umutekano ari byo bikwiye mbere ya byose.
Icyakora, uko izi mpaka zikomeje kwiyongera, ni na ko impungenge ku hazaza ha politiki ya RDC zikomeje kwiyongera mu baturage no mu basesenguzi, cyane cyane ku birebana n’iyubahirizwa ry’Itegeko Nshinga, gahunda y’amatora ndetse n’uburyo igihugu kizabasha kuva mu bibazo by’umutekano bimaze imyaka myinshi.
