Mu burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, by’umwihariko mu gace ka Minembwe mu Ntara ya Kivu y’Amajyepfo, haravugwa ibikorwa by’indege zitagira abapilote (drones) bikomeje guteza impagarara mu baturage, aho byibasira abasivile n’ibikorwaremezo by’ingenzi.
Amakuru aturuka mu nzego ziri hafi y’ibibera ku rugamba, arimo n’abavuga ko bafite aho bahuriye n’umutekano w’ako karere, agaragaza ko ku mugoroba wo ku wa 25 Werurwe 2026 habaye ibitero bya drone byavuzwe ko byakozwe n’ingabo za Leta ya Congo (FARDC), ku bufatanye n’ingabo z’u Burundi.
Ibyo bitero byibanze ku bikorwa by’abaturage, aho imwe muri drone yateye igisasu ku cyuma cya radiyo Radio Tuungane Minembwe, igahungabanya imikorere yayo. Iyi radiyo isanzwe ifatwa nk’umuyoboro w’ingenzi uhuza abaturage, ibagezaho amakuru ajyanye n’umutekano n’imibereho yabo ya buri munsi.
Mu masaha y’ijoro, indi drone yongeye kugaba igitero mu gace ka santere ya Minembwe, aho yakomerekeje umugore uri hagati y’imyaka 50 na 55. Uwo ni umwe mu basivile bakomeje kugirwaho ingaruka n’ibi bitero, mu gihe amakuru avuga ko hari n’abandi bamaze kugwa muri ibi bikorwa.
Abakurikirana iby’umutekano muri aka karere bavuga ko ikoreshwa rya drones rikomeje kwiyongera, ndetse hakaba hakekwa ko zimwe muri zo zituruka mu duce twa Uvira no mu gihugu cy’u Burundi. Ibi bikomeje kongera impungenge ku ruhare rw’ibihugu by’abaturanyi mu bibazo by’umutekano wa Kivu y’Amajyepfo.
Ibi bitero bije byiyongera ku ntambara imaze igihe mu burasirazuba bwa Congo, aho FARDC ifatanyije n’ingabo z’u Burundi n’imitwe yitwaje intwaro irimo FDLR na Wazalendo, bakomeje guhangana n’indi mitwe, ibintu byashyize abaturage mu buzima bw’igitutu n’ubwoba buhoraho.
Isenywa rya radiyo nk’iyi ryongera icyuho mu itumanaho, bigatuma abaturage barushaho kubura amakuru yizewe ku mutekano wabo. Ni mu gihe kandi gukomeretsa abasivile bikomeje kugaragaza ubukana bw’iyi ntambara iri kurushaho gufata indi ntera.
Abasesenguzi mu by’umutekano bagaragaza ko ikoreshwa rya drones mu mirwano yo muri aka karere riri kuzamuka ku rwego rushya, bishobora kurushaho kongera ubukana bw’imirwano, cyane cyane mu gihe ibiganiro bya dipolomasi bitaratanga icyizere cy’amahoro arambye.
Mu gihe ibikorwa bya gisirikare bikomeje kwiyongera muri Minembwe no mu nkengero zayo, abaturage barasaba ko hashyirwa imbaraga mu gushaka ibisubizo bya politiki n’ibiganiro by’amahoro, aho gukomeza kwifashisha imbaraga za gisirikare zishobora kurushaho guteza ibibazo by’ubutabazi n’umutekano muke.
Ibibera muri ako karere bikwiye gukurikiranwa n’umuryango mpuzamahanga, hagamijwe kurengera abasivile no gushakira umuti urambye ikibazo kimaze imyaka myinshi mu burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo.
